Άρρητος

Συντονιστής: stranton

Άβαταρ μέλους
Tolaso J Kos
Δημοσιεύσεις: 5554
Εγγραφή: Κυρ Αύγ 05, 2012 10:09 pm
Τοποθεσία: International
Επικοινωνία:

Άρρητος

#1

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Tolaso J Kos » Σάβ Μαρ 22, 2014 9:55 pm

Μπορεί ο φάκελος που βάζω την άσκηση να μην είναι ο κατάλληλος, αλλά σίγουρα και οι μαθητές της Α' θα επωφεληθούν από αυτή. Θα παρακαλούσα, όποιον τη λύσει να βάλει όσο αναλυτική λύση γίνεται.

Να δειχθεί ότι \displaystyle{\sqrt{2}+\sqrt{3}+\sqrt{5}\in \mathbb{Q}\, '} όπου \displaystyle{\mathbb{Q}\, '} το σύνολο των άρρητων αριθμών.
Η άσκηση τέθηκε και σε διαγωνισμό \displaystyle{Putnam}, αλλά δε θυμάμαι πότε. Επίσης υπάρχει στο βιβλίο Putnam and Beyond καθώς από κει την έχω πάρει.


Η φαντασία είναι σημαντικότερη από τη γνώση !
\displaystyle{{\color{blue}\mathbf{Life=\int_{birth}^{death}\frac{happiness}{time}\Delta time} }}
Άβαταρ μέλους
chris
Δημοσιεύσεις: 1176
Εγγραφή: Πέμ Μαρ 11, 2010 9:39 pm
Τοποθεσία: Τρίκαλα - Αθήνα
Επικοινωνία:

Re: Άρρητος

#2

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από chris » Σάβ Μαρ 22, 2014 10:30 pm

Έστω \sqrt{2}+\sqrt{3}+\sqrt{5}=m \in \mathbb{Q}
Τότε
\left(\sqrt{2}+\sqrt{3} \right)^2=\left(m-\sqrt{5} \right)^2\Rightarrow m^2=2\sqrt{6}+2m\sqrt{5} \in \mathbb{Q}\Rightarrow m^4=24+8m\sqrt{30}+20m^2\Rightarrow m^4-20m^2-24=8m\sqrt{30}\in \mathbb{Q}\Rightarrow \sqrt{30}\in \mathbb{Q}

Θα είναι \displaystyle \sqrt{30}=\frac{k}{l} \;\; ,\;\; \left(k,l \right)=1 \Rightarrow k^2=2\cdot 15l^2

Όμως λόγω της παραπάνω σχέσης o k διαιρείται αναγκαστικά με τo 2 και άρα και ο l. Άτοπο αφού οι k,l είναι πρώτοι μεταξύ τους.


Στραγάλης Χρήστος
Άβαταρ μέλους
Tolaso J Kos
Δημοσιεύσεις: 5554
Εγγραφή: Κυρ Αύγ 05, 2012 10:09 pm
Τοποθεσία: International
Επικοινωνία:

Re: Άρρητος

#3

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Tolaso J Kos » Σάβ Μαρ 22, 2014 10:54 pm

Και μία άλλη λύση... η οποία είναι στο ίδιο κύμα με του κ. Χρήστου.

Υποθέτουμε ότι \displaystyle{\sqrt{2}+\sqrt{3}+\sqrt{5}=\frac{p}{q}\in \mathbb{Q}}.
Τότε :
\displaystyle{\left ( \sqrt{2}+\sqrt{3} \right )^2=\frac{p^2}{q^2}-2\sqrt{5}\frac{p}{q}+5\iff}
\displaystyle{\iff2\sqrt{6}=\frac{p^2}{q^2}-2\sqrt{5}\frac{p}{q}\iff}
\displaystyle{\iff24=\frac{p^4}{q^4}+20\frac{p^2}{q^2}-4\sqrt{5}\frac{p^3}{q^3}\iff}
\displaystyle{\iff\sqrt{5}=\frac{q^3\left ( \frac{p^4}{q^4}+20\frac{p^2}{q^2}-24 \right )}{4p^3}\in \mathbb{Q}}

Από την τελευταίο παίρνουμε το άτοπο, αφού το πρώτο μέλος είναι άρρητος.
Παραλείπω την απόδειξη, αλλά είναι απλή και γίνεται όπως και στην περίπτωση του \displaystyle{\sqrt{2}}.


Η φαντασία είναι σημαντικότερη από τη γνώση !
\displaystyle{{\color{blue}\mathbf{Life=\int_{birth}^{death}\frac{happiness}{time}\Delta time} }}
Άβαταρ μέλους
Σ. Διονύσης
Δημοσιεύσεις: 190
Εγγραφή: Τρί Φεβ 19, 2013 5:17 pm
Τοποθεσία: Milky Way,Orion Arm, Solar System, 3rd Planet(Earth)

Re: Άρρητος

#4

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Σ. Διονύσης » Σάβ Μαρ 22, 2014 10:55 pm

Να κάνω και εγώ μια προσπάθεια.

Θεωρούμε τα σύνολα \displaystyle{S_1=\{n\sqrt{2}\quad | \quad n\sqrt{2}\in\mathbb{N}^{*}\} , \quad S_2=\{n\sqrt{3}\quad | \quad n\sqrt{3}\in\mathbb{N}^{*}\} , \quad S_3=\{n\sqrt{5}\quad | \quad n\sqrt{5}\in\mathbb{N}^{*}\} \quad } και το σύνολο: S=S_1+S_2+S_3=\{n(\sqrt{2}+\sqrt{3}+\sqrt{5})\quad | \quad n(\sqrt{2}+\sqrt{3}+\sqrt{5})\in\mathbb{N}^{*}\}

Αρκεί να δείξουμε ότι τα S_1,S_2,S_3 είναι κενά σύνολα.

Ας δουλέψουμε στο S_1 για το οποίο θεωρούμε ότι δεν είναι το κενό σύνολο. Τότε θα έχει ένα ελάχιστο στοιχείο k. Θεωρούμε το (\sqrt{2}-1)k για το οποίο παίρνουμε ότι:

\displaystyle{(\sqrt{2}-1)k\sqrt{2}=2k-k\sqrt{2}}

και επειδή k\in S_1 το (\sqrt{2}-1)k θα ανήκει και αυτό στο S_1. Επειδή όμως (\sqrt{2}-1)k<k το S_1 δεν έχει ελάχιστο στοιχείο κάτι που είναι άτοπο.

Επομένως τα S_1 και δουλεύωντας όμοια τα S_2,S_3 είναι τα κενά σύνολα. Αυτό συνεπάγεται ότι και το S=S_1+S_2+S_3 είναι το κενό σύνολο που σημαίνει ότι το \sqrt{2}+\sqrt{3}+\sqrt{5} είναι άρρητος.


Edit: Προστέθηκε το άστρο στον ορισμό των συνόλων. (Για θετικό ακέραιο n).
τελευταία επεξεργασία από Σ. Διονύσης σε Σάβ Μαρ 22, 2014 11:13 pm, έχει επεξεργασθεί 1 φορά συνολικά.


My System:
Case:CoolerMaster HAF-X
CPU:i7-2600k @5.0GHz @1.43v
RAM:Corsair Dominator GT 32GB 2133MHz
GPU:ATI RADEON HD6990 4GB @950MHz @1450MHz
Mobo:GIGABYTE Z68X-UD7-B3
SSD:Corsair Force GS 240GB
HDD:WD Caviar Black 2TB
CPU cooler:CoolerMaster V10
Headphones:V-moda M100
Audio interface:RME Babyface
Άβαταρ μέλους
chris_gatos
Επιμελητής
Δημοσιεύσεις: 6970
Εγγραφή: Κυρ Δεκ 21, 2008 9:03 pm
Τοποθεσία: Ανθούπολη

Re: Άρρητος

#5

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από chris_gatos » Σάβ Μαρ 22, 2014 11:07 pm

Σ. Διονύσης έγραψε:Να κάνω και εγώ μια προσπάθεια.
Καλησπέρα. Αφού θίξω πως βρισκόμαστε σε περιβάλλον Α' λυκείου, να ρωτήσω μία βασική μου απορία, πέραν του ότι δεν καταλαβαίνω τη λύση:

Γιατί το S_{1} είναι το κενό; Αφού έτσι όπως έχει οριστεί το μηδέν ανήκει σε αυτό.


Χρήστος Κυριαζής
Άβαταρ μέλους
Σ. Διονύσης
Δημοσιεύσεις: 190
Εγγραφή: Τρί Φεβ 19, 2013 5:17 pm
Τοποθεσία: Milky Way,Orion Arm, Solar System, 3rd Planet(Earth)

Re: Άρρητος

#6

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Σ. Διονύσης » Σάβ Μαρ 22, 2014 11:18 pm

chris_gatos έγραψε:
Σ. Διονύσης έγραψε:Να κάνω και εγώ μια προσπάθεια.
Καλησπέρα. Αφού θίξω πως βρισκόμαστε σε περιβάλλον Α' λυκείου, να ρωτήσω μία βασική μου απορία, πέραν του ότι δεν καταλαβαίνω τη λύση:

Γιατί το S_{1} είναι το κενό; Αφού έτσι όπως έχει οριστεί το μηδέν ανήκει σε αυτό.
Καλησπέρα.
Συγγνώμη από βιασύνη δεν έβαλα το άστρο στο \mathbb{N}.
Το S_1 είναι κενό διότι κάθε σύνολο με θετικά ακέραια στοιχεία έχει ένα ελάχιστο στοιχείο. Όμως με αυτό το τρόπο αποδείξαμε ότι τελικά δεν έχει κάποιο ελάχιστο στοιχείο, άρα τα n\sqrt{2} δεν είναι ακέραιοι κλπ..


My System:
Case:CoolerMaster HAF-X
CPU:i7-2600k @5.0GHz @1.43v
RAM:Corsair Dominator GT 32GB 2133MHz
GPU:ATI RADEON HD6990 4GB @950MHz @1450MHz
Mobo:GIGABYTE Z68X-UD7-B3
SSD:Corsair Force GS 240GB
HDD:WD Caviar Black 2TB
CPU cooler:CoolerMaster V10
Headphones:V-moda M100
Audio interface:RME Babyface
Άβαταρ μέλους
chris_gatos
Επιμελητής
Δημοσιεύσεις: 6970
Εγγραφή: Κυρ Δεκ 21, 2008 9:03 pm
Τοποθεσία: Ανθούπολη

Re: Άρρητος

#7

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από chris_gatos » Σάβ Μαρ 22, 2014 11:35 pm

Σ. Διονύσης έγραψε:Να κάνω και εγώ μια προσπάθεια.

Θεωρούμε τα σύνολα \displaystyle{S_1=\{n\sqrt{2}\quad | \quad n\sqrt{2}\in\mathbb{N}^{*}\} , \quad S_2=\{n\sqrt{3}\quad | \quad n\sqrt{3}\in\mathbb{N}^{*}\} , \quad S_3=\{n\sqrt{5}\quad | \quad n\sqrt{5}\in\mathbb{N}^{*}\} \quad } και το σύνολο: S=S_1+S_2+S_3=\{n(\sqrt{2}+\sqrt{3}+\sqrt{5})\quad | \quad n(\sqrt{2}+\sqrt{3}+\sqrt{5})\in\mathbb{N}^{*}\}

Αρκεί να δείξουμε ότι τα S_1,S_2,S_3 είναι κενά σύνολα.

Ας δουλέψουμε στο S_1 για το οποίο θεωρούμε ότι δεν είναι το κενό σύνολο. Τότε θα έχει ένα ελάχιστο στοιχείο k. Θεωρούμε το (\sqrt{2}-1)k για το οποίο παίρνουμε ότι:

\displaystyle{(\sqrt{2}-1)k\sqrt{2}=2k-k\sqrt{2}}

και επειδή k\in S_1 το (\sqrt{2}-1)k θα ανήκει και αυτό στο S_1. Επειδή όμως (\sqrt{2}-1)k<k το S_1 δεν έχει ελάχιστο στοιχείο κάτι που είναι άτοπο.

Επομένως τα S_1 και δουλεύωντας όμοια τα S_2,S_3 είναι τα κενά σύνολα. Αυτό συνεπάγεται ότι και το S=S_1+S_2+S_3 είναι το κενό σύνολο που σημαίνει ότι το \sqrt{2}+\sqrt{3}+\sqrt{5} είναι άρρητος.


Edit: Προστέθηκε το άστρο στον ορισμό των συνόλων. (Για θετικό ακέραιο n).
Γνωρίζω την τεχνική που χρησιμοποιείς. Δεν καταλαβαίνω αυτά που έχω κοκκινήσει.


Χρήστος Κυριαζής
Mihalis_Lambrou
Επιμελητής
Δημοσιεύσεις: 18260
Εγγραφή: Κυρ Δεκ 21, 2008 2:04 am

Re: Άρρητος

#8

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Mihalis_Lambrou » Κυρ Μαρ 23, 2014 8:46 am

Χμμμμ.

H απόδειξη έχει πρόβλημα σε αυτό το βήμα:
Σ. Διονύσης έγραψε:<...> Αυτό συνεπάγεται ότι και το S=S_1+S_2+S_3 είναι το κενό σύνολο που σημαίνει ότι το \sqrt{2}+\sqrt{3}+\sqrt{5} είναι άρρητος.
Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.

Το πρώτο μέρος της απόδειξης (περί S_1 ) περιττεύει γιατί απλά δείχνει (με επιτιδευμένο τρόπο που κάνει τα εύκολα δύσκολα) το γνωστότατο αποτέλεσμα ότι η \sqrt 2 είναι άρρητος αριθμός. Τέτοιες αποδείξεις υπάρχουν πολλές. Για παράδειγμα είχα παλαιότερα αναρτήσει στο φόρουμ 12 διαφορετικές αποδείξεις συμπεριλαμβανομένης και της παραπάνω, χωρίς τα επιτηδεύματα, αλλά άντε βρες τις.

Επί της ουσίας τώρα, στο σημείο που απομόνωσα παραπάνω. Ίσως ο ευκολότερος τρόπος να φανεί το λογικό σφάλμα είναι με παρεμφερές παράδειγμα:

Εύκολα βλέπουμε ότι τα σύνολα

\displaystyle{T_1=\{ n\sqrt 2 \,| \,n \sqrt 2 \in \mathbb N ^* \} } και \displaystyle{T_2=\{ n(2-\sqrt 2 ) \,| \, n(2- \sqrt 2 ) \in \mathbb N ^* \} }

είναι κενά. 'Ομως δεν σημαίνει ότι είναι κενό και το σύνολο

\displaystyle{T =T_1+T_2 = \{ n ( \sqrt 2+ 2-\sqrt 2)\, |\, n ( \sqrt 2+ 2-\sqrt 2) \, \in \mathbb N ^* \} }

Το τελευταίο ισούται με το \displaystyle{\{ 2n \, |\, 2n  \in \mathbb N ^* \} } που βέβαια είναι απειροσύνολο, πάντως όχι κενό.

Μ.


Απάντηση

Επιστροφή σε “ΑΛΓΕΒΡΑ Α'”

Μέλη σε σύνδεση

Μέλη σε αυτήν τη Δ. Συζήτηση: Δεν υπάρχουν εγγεγραμμένα μέλη και 1 επισκέπτης