Σελίδα 1 από 1

Καθετότητα τμήματος από τομές

Δημοσιεύτηκε: Τετ Νοέμ 16, 2022 6:43 pm
από ΣΤΑΘΗΣ ΚΟΥΤΡΑΣ
καθετότητα τμήματος τομών.png
καθετότητα τμήματος τομών.png (40.16 KiB) Προβλήθηκε 2329 φορές
Επί της διαμέτρου AB κύκλου \left( O \right) κέντρου O θεωρούμε τα σημεία M,N εκατέρωθεν του O με OM=ON και ας είναι M πλησιέστερο στο A .
Αν P,C,Q είναι τα σημεία τομής των SM,SO,SN με τον κύκλο αντίστοιχα, με S διάφορο των P,C,Qκαι K,L τα σημεία τομής της PQ με τις CA,CB αντίστοιχα , να δειχτεί ότι XY\bot AB , όπου X\equiv AL\cap BK και Y\equiv AQ\cap BP

Re: Καθετότητα τμήματος από τομές

Δημοσιεύτηκε: Σάβ Νοέμ 19, 2022 12:24 pm
από giannimani
Αρχικά αποδεικνύουμε ότι CY \bot AB.
sol_perp_from_inter1.png
sol_perp_from_inter1.png (40.91 KiB) Προβλήθηκε 2236 φορές
Από θεώρημα τεμνόμενων χορδών SM \cdot MP=AM \cdot MB\quad (1) και SN \cdot NQ= BN \cdot NA \quad (2).
Λόγω της υπόθεσης, προκύπτει ότι AM=BN και MB=AN.
Επομένως, τα δεύτερα μέλη των (1) και (2) είναι ίσα, οπότε SM \cdot MP= SN \cdot NQ\,\Rightarrow \frac{SM}{NQ}\,=\,\frac{SN}{MP}\quad (3).
Αλλά, SM= CN, SN= CM και \angle CMS=\angle CNS (CMSN παραλληλόγραμμο), οπότε η (3) γίνεται
\frac{CN}{NQ}\,=\,\frac{CM}{MP},
που μαζί με τη γωνιακή ισότητα δίνει την ομοιότητα των ορθογώνιων τριγώνων
CQN και CPM, που με τη σειρά της δίνει τη γωνιακή ισότητα \angle NCQ=\angle MCP. \quad (4)
Από την (4) έχουμε ότι CM, CN ισογώνιες ως προς τις πλευρές της γωνίας PCQ.
Είναι PM \cap QN=S, και ας είναι R= PQ\equiv KL \cap AB \equiv MN. Από το γνωστό θεώρημα των ισογώνιων
ευθειών (α) έχουμε ότι και οι ευθείες CS και CR είναι ισογώνιες ως προς τις πλευρές της γωνίας PCQ,
οπότε \angle MCS= \angle PCO-\angle PCM=\angle RCN-\angle QCN=\angle RCQ (β). Αλλά, \angle MCS = CSQ
(CMSN παραλληλόγραμμο), οπότε \angle RCQ= \angle CSQ, δηλαδή, η RC εφαπτομένη του κύκλου (O) στο C.

Αν T = CY \cap AB, τότε από γνωστό λήμμα η διαίρεση (A, B; T,R) είναι αρμονική \Rightarrow
OA^2=OT \cdot OR\,\Rightarrow \, OC^2= OT\cdot OR\,\Rightarrow \, CT\equiv CY \bot AB\quad (*).

Στη συνέχεια αποδεικνύουμε ότι CX \bot AB.
sol_perp_from_inter2.png
sol_perp_from_inter2.png (38.09 KiB) Προβλήθηκε 2236 φορές
Αν E=AP \cap BQ, τότε το X είναι το ορθόκεντρο του τριγώνου EAB, οπότε EX \bot AB. Έστω T' =EX\cap AB \Rightarrow ET' \bot AB.
Αρκεί να αποδείξουμε ότι C \in ET'. Από γνωστό λήμμα η διαίρεση (A,B; T', R) είναι αρμονική \Rightarrow \, T' \equiv T, εφόσον
και η διαίρεση (A, B; T,R) είναι αρμονική. Όμως CT \bot AB \Rightarrow C \in ET \equiv EX\Rightarrow CX \bot AB.\quad (**)
Από τις (*), (**) προκύπτει το αποδεικτέο.


Υ.Γ. (α) Για το θεώρημα των ισογώνιων ευθειών που αναφέρεται παραπάνω έχει γίνει συζήτηση εδώ

(β). Αναλυτικότερη δικαιολόγηση της ισότητας των γωνιών MCS και RCQ.

Re: Καθετότητα τμήματος από τομές

Δημοσιεύτηκε: Σάβ Νοέμ 19, 2022 11:50 pm
από vittasko
Ας δούμε μία ανορθόδοξη προσέγγιση,

\bullet Αποδεικνύεται ότι για κάθε σημείο Y του ύψους CD του ορθογωνίου τριγώνου \vartriangle CAB της εκφώνησης, προκύπτει ότι το σημείο X\equiv AL\cap BK ανήκει επίσης στο ύψος CD, όπου K\equiv AC\cap PQ και L\equiv BC\cap PQ και P\equiv (O)\cap BY και Q\equiv (O)\cap AY.

Πράγματι, από την CD ως την Πολική ευθεία του σημείου έστω T\equiv AB\cap PQ έχουμε ότι η σημειοσειρά A,\ D,\ B,\ T είναι αρμονική.

Από το πλήρες τετράπλευρο CKXL.AB έχουμε ότι η δέσμη C.AXBT είναι αρμονική και άρα, η ακτίνα της CX περνάει από το σημείο D, ως το αρμονικό συζυγές του T ως προς τα σημεία A,\ B και προκύπτει έτσι, ότι οι ευθείες CX,\ CD ταυτίζονται.
f=178 t=72665.PNG
Καθετότητα τμήματος από τομές.
f=178 t=72665.PNG (18.83 KiB) Προβλήθηκε 2164 φορές
\bullet Αρκεί τώρα ως ισοδύναμο ζητούμενο, να αποδειχθεί ότι ισχύει OM = ON όπου M\equiv AB\cap SP και N\equiv AB\cap SQ με το σημείο S αντιδιαμετρικό του C.

Έστω το σημείο E\equiv (O)\cap CD και έχουμε ότι το τετράπλευρο PCQE είναι αρμονικό και επομένως, η δέσμη S.PCQE είναι αρμονική.

Η αρμονική αυτή δέσμη τέμνεται από την ευθεία MN\parallel SE και συμπεραίνεται έτσι ότι OM = ON και το ισοδύναμο ζητούμενο έχει αποδειχθεί.

Κώστας Βήττας.

Re: Καθετότητα τμήματος από τομές

Δημοσιεύτηκε: Κυρ Νοέμ 20, 2022 12:51 am
από Doloros
vittasko έγραψε:
Σάβ Νοέμ 19, 2022 11:50 pm
Ας δούμε μία ανορθόδοξη προσέγγιση,

\bullet Αποδεικνύεται ότι για κάθε σημείο Y του ύψους CD του ορθογωνίου τριγώνου \vartriangle CAB της εκφώνησης, προκύπτει ότι το σημείο X\equiv AL\cap BK ανήκει επίσης στο ύψος CD, όπου K\equiv AC\cap PQ και L\equiv BC\cap PQ και P\equiv (O)\cap BY και Q\equiv (O)\cap AY.

Πράγματι, από την CD ως την Πολική ευθεία του σημείου έστω T\equiv AB\cap PQ έχουμε ότι η σημειοσειρά A,\ D,\ B,\ T είναι αρμονική.

Από το πλήρες τετράπλευρο CKXL.AB έχουμε ότι η δέσμη C.AXBT είναι αρμονική και άρα, η ακτίνα της CX περνάει από το σημείο D, ως το αρμονικό συζυγές του T ως προς τα σημεία A,\ B και προκύπτει έτσι, ότι οι ευθείες CX,\ CD ταυτίζονται.
f=178 t=72665.PNG
\bullet Αρκεί τώρα ως ισοδύναμο ζητούμενο, να αποδειχθεί ότι ισχύει OM = ON όπου M\equiv AB\cap SP και N\equiv AB\cap SQ με το σημείο S αντιδιαμετρικό του C.

Έστω το σημείο E\equiv (O)\cap CD και έχουμε ότι το τετράπλευρο PCQE είναι αρμονικό και επομένως, η δέσμη S.PCQE είναι αρμονική.

Η αρμονική αυτή δέσμη τέμνεται από την ευθεία MN\parallel SE και συμπεραίνεται έτσι ότι OM = ON και το ισοδύναμο ζητούμενο έχει αποδειχθεί.

Κώστας Βήττας.
Λόγω και της λύσης Σ αυτήν
Απο τον άλλο "Μεγάλο" Κώστα ( Ρεκούμη) και για τους δύο πολλά :clap2: ,αλλά προφανώς και στους αντίστοιχους θεματοδότες :clap2:

Re: Καθετότητα τμήματος από τομές

Δημοσιεύτηκε: Κυρ Νοέμ 20, 2022 9:22 am
από vittasko
Doloros έγραψε:
Κυρ Νοέμ 20, 2022 12:51 am
... Λόγω και της λύσης Σ αυτήν
Απο τον άλλο "Μεγάλο" Κώστα ( Ρεκούμη) και για τους δύο πολλά :clap2: ,αλλά προφανώς και στους αντίστοιχους θεματοδότες :clap2:
Νίκο, καλή σου μέρα από το χωριό Ελατού ορεινής Ναυπακτίας (υψόμετρο 1050 μ). (*)

Ο Κώστας (rek2) δεν είναι μεγάλος αλλά είναι "Μεγάλος", ενώ εγώ αντίθετα, είμαι μεγάλος αλλά δεν είμαι "Μεγάλος".

Να είσαι καλά, Κώστας Βήττας.

(*) Ερημίτης εδώ και ένα μήνα, παρέα με τις κίσσες και τα κοτσύφια μαστορεύω στο παλιό (πάνω από εκατό χρόνων) πατρικό.

Re: Καθετότητα τμήματος από τομές

Δημοσιεύτηκε: Δευ Νοέμ 21, 2022 2:36 am
από giannimani
Η "λύση" που έχω δώσει στο πρόβλημα είναι εντελώς λανθασμένη. Έχω χρησιμοποιήσει με λάθος τρόπο το θεώρημα των ισογώνιων ευθειών,
οπότε από εκεί και πέρα όλα είναι λάθος. Την αφήνω στη θέση της, εως ότου βρώ μια σωστή (αν βρω).


Γιάννης Μανίκας

Re: Καθετότητα τμήματος από τομές

Δημοσιεύτηκε: Τρί Νοέμ 22, 2022 8:46 am
από rek2
Θα εργαστούμε στο παραπάνω σχήμα του Μεγάλου και Φίλου Κώστα:

Αφού αποδείξουμε ότι οι εφαπτόμενες στα C, E συντρέχουν στο T, συνεχίζουμε ως εξής:

Επειδή το σημείο D είναι το συζυγές αρμονικό του T , ως προς τα A,B, συμπεράνουμε ότι η ευθεία CDE είναι η πολική του T, όχι μόνο ως προς τον κύκλο, άλλα και ως προς το ζεύγος των ευθειών CA, CB.
Φορσέ, τώρα, το X ανήκει στην πολική του T, ως προς τις δύο ευθείες, ενώ το Y ανήκει στην πολική του T, ως προς τον κύκλο. κ.λπ.

Re: Καθετότητα τμήματος από τομές

Δημοσιεύτηκε: Τετ Νοέμ 23, 2022 11:55 am
από giannimani
Η διαίρεση (M,N; O,\infty) είναι αρμονική, όπου \infty το σημείο στο άπειρο της ευθείας AB. Αν η παράλληλη από
το S της AB τέμνει τον κύκλο (O) στο σημείο E, τότε η δέσμη (SM, SN; SO, SE) είναι αρμονική, οπότε οι τομές
των ακτίνων αυτής της δέσμης με τον κύκλο (O) ορίζουν το αρμονικό τετράπλευρο PCQE.
Ως εκ τούτου, η διαγώνιος PQ του αρμονικού τετραπλεύρου διέρχεται από το σημείο τομής R των εφαπτομένων
του κύκλου (O) στα σημεία C, E (ιδιότητα αρμονικού τετραπλεύρου).
Είναι \angle CES=90^{\circ} \Rightarrow CE\bot SE, και εφόσον SE \parallel AB, τότε CE \bot AB. Έστω AB \cap CE = D. Τότε CD \bot AB.
Τα σημεία C, E είναι συμμετρικά ως προς την διάμετρο AB, δηλαδή η AB μεσοκάθετος της CE, και ως εκ τούτου
διέρχεται από το R.

Στο ορθογώνιο τρίγωνο OCR ισχύει OC^2= OD \cdot OR \Rightarrow OA^2= OD \cdot OR \Rightarrow η διαίρεση (A, B; D,R) είναι αρμονική (1).
Επίσης, στο ορθογώνιο τρίγωνο ACB οι σεβιανές AL και BK τέμνονται στο σημείο X.
Αν CX \cap AB= D', και εφόσον η ευθεία KL \equiv PQ διέρχεται από το σημείο R της AB, από γνωστό λήμμα (*) έχουμε
ότι η διαίρεση (A,B ; D', R) είναι αρμονική (2).
Από (1) και (2) προκύπτει ότι D' \equiv D, από το οποίο έχουμε ότι CX (\equiv CD) \bot AB.
perp_from_intersec4.png
perp_from_intersec4.png (61.21 KiB) Προβλήθηκε 1948 φορές
Απομένει να αποδείξουμε ότι CY \bot AB.
Έστω AP \cap BQ= F. Τότε στο τρίγωνο FAB το Y είναι προφανώς το ορθόκεντρο, οπότε FY \bot AB.
Έστω FY \cap AB = D''. Προκύπτει ότι η διαίρεση (A,B; D'', R) είναι αρμονική (λήμμα (*)), και εφόσον η διαίρεση
(A, B; D,R) είναι αρμονική, τότε D'' \equiv D, δηλαδή, \overline{FYD} \bot AB, που σημαίνει ότι και CY \bot AB.

(*) Λήμμα : Σε τρίγωνο ABC, θεωρούμε τρία σημεία X, Y, Z στο εσωτερικό των πλευρών BC, CA και AB, αντίστοιχα.
Αν X' το σημείο τομής της ευθείας YZ με την ευθεία BC (υποθέτουμε ότι το C βρίσκεται μεταξύ των B και X'),
τότε η διαίρεση (B, C; X, X') είναι αρμονική, αν και μόνο αν, οι σεβιανές AX, BY, CZ είναι συντρέχουσες.

Re: Καθετότητα τμήματος από τομές

Δημοσιεύτηκε: Πέμ Νοέμ 24, 2022 11:14 pm
από ΣΤΑΘΗΣ ΚΟΥΤΡΑΣ
ΣΤΑΘΗΣ ΚΟΥΤΡΑΣ έγραψε:
Τετ Νοέμ 16, 2022 6:43 pm
καθετότητα τμήματος τομών.png
Επί της διαμέτρου AB κύκλου \left( O \right) κέντρου O θεωρούμε τα σημεία M,N εκατέρωθεν του O με OM=ON και ας είναι M πλησιέστερο στο A .
Αν P,C,Q είναι τα σημεία τομής των SM,SO,SN με τον κύκλο αντίστοιχα, με S διάφορο των P,C,Qκαι K,L τα σημεία τομής της PQ με τις CA,CB αντίστοιχα , να δειχτεί ότι XY\bot AB , όπου X\equiv AL\cap BK και Y\equiv AQ\cap BP
Μόνο για την παρέα αυτή θα έδινα τα πάντα!!!!

Ας δούμε και μια διαφορετική αντιμετώπιση από τις ΑΡΙΣΤΕΣ των ΑΡΙΣΤΩΝ πιο πάνω οι οποίοι πράγματι δεν είναι απλά ΜΕΓΑΛΟΙ , είναι ΤΕΡΑΣΤΙΟΙ !!!
καθετότητα τμήματος τομών.png
καθετότητα τμήματος τομών.png (44.77 KiB) Προβλήθηκε 1877 φορές
\bullet Από το μη κυρτό εγγεγραμμένο στον κύκλο \left( O \right) εξάγωνο ACBPSQ σύμφωνα με το Θεώρημα του Pascal προκύπτει ότι τα σημεία F\equiv AC\cap PS,E\equiv CB\cap SQ,Y\equiv BP\cap QA είναι συνευθειακά.

Με MN,SC να διχοτομούνται προκύπτει ότι το MSNC είναι παραλληλόγραμμο οπότε : NE\equiv SN\parallel MC\Rightarrow \dfrac{BE}{EC}=\dfrac{BN}{MN}\overset{BN=AM}{\mathop{=}}\,\dfrac{AM}{MN}\overset{FM\equiv MS\parallel CN}{\mathop{=}}\, \dfrac{AF}{FC}\Rightarrow FE\parallel AB:\left( 1 \right)

\bullet Από FE\parallel AB\Rightarrow \angle EYQ=\angle BAQ\overset{A,B,Q,C\in \left( O \right)}{\mathop{=}}\,\angle BCQ\equiv \angle ECQ\Rightarrow C,Y,E,Q ομοκυκλικά και με \angle CQS={{90}^{0}} (CS διάμετρος του \left( O \right) ) θα είναι και \angle CYE={{90}^{0}}\Rightarrow CY\bot FE\overset{FE\parallel AB}{\mathop{\Rightarrow }}\,CY\bot AB

Αν Z\equiv AP\cap BQ τότε από τη διάμετρο AB προκύπτει ότι AQ,BP είναι τα δύο ύψη του τριγώνου \vartriangle ZAB\Rightarrow Y το ορθόκεντρο του τριγώνου και συνεπώς ZY\bot AB\overset{CY\bot AB}{\mathop{\Rightarrow }}\,Z,C,Y συνευθειακά

\bullet Σύμφωνα με το παρακάτω λήμμα τα σημεία X,C,Z είναι συνευθειακά.
Από τις συνευθειακές τριάδες \left( Z,C,Y \right),\left( X,C,Y \right) με δύο κοινά σημεία (τα C,Y ) προκύπτει ότι τα Z,C,X,Y είναι συνευθειακά και με CY\bot AB\Rightarrow XY\bot AB και το ζητούμενο έχει αποδειχθεί.

Λήμμα : Δίνεται τρίγωνο \vartriangle ZAB και τυχούσα ευθεία \left( e \right) που διέρχεται από το Z
Αν C,Y με Z\ne C\ne Y\ne Z είναι σημεία της \left( e \right) και P\equiv BY\cap ZA,Q\equiv AY\cap ZB να δείξετε ότι το σημείο X\equiv AL\cap BK είναι σημείο της \left( e \right), όπου K,L τα σημεία τομής της PQ με τις CA,CB αντίστοιχα.


Απόδειξη του Λήμματος
Λήμμα.png
Λήμμα.png (32.33 KiB) Προβλήθηκε 1877 φορές
Έστω R\equiv AC\cap ZB,W\equiv BC\cap ZA
Οι δέσμες A.ZRQB,B.ZQPA έχουν κοινή ακτίνα την AB\equiv BA και οι ομόλογες ακτίνες τους τέμνονται σε σημεία συνευθειακά Z\equiv AZ\cap BZ,C\equiv AR\cap BW,Y\equiv AQ\cap BP και συνεπώς έχουν ίσους διπλούς λόγους . Οι ακτίνες αυτές των δεσμών τέμνουν τις ZB,ZA στα σημεία Z,R,Q,B και Z,W,P,A και συνεπώς θα είναι και \left( Z,R,Q,B \right)=\left( Z,W,P,A \right)\Rightarrow \left( KZ,KR,KQ,KB \right)=\left( LZ,LW,LP,LA \right) και επειδή οι δέσμες αυτές έχουν μία κοινή ακτίνα την KQ\equiv LP\equiv KL τα σημεία τομής των ομολόγων άλλων τριών ακτινών τους θα είναι συνευθειακά, δηλαδή τα Z\equiv KZ\cap LZ,C\equiv KR\cap LW,X\equiv KB\cap LA θα είναι συνευθειακά, δηλαδή AL\cap BK\equiv X\in ZC\equiv \left( e \right) και το Λήμμα έχει αποδειχτεί.

Με εκτίμηση
Στάθης

Re: Καθετότητα τμήματος από τομές

Δημοσιεύτηκε: Πέμ Ιούλ 06, 2023 3:25 pm
από Henri van Aubel
Υπέροχη άσκηση, ακολουθεί η λύση μου κάτω, γιατί κατά λάθος πάτησα δύο φορές υποβολή.

Re: Καθετότητα τμήματος από τομές

Δημοσιεύτηκε: Πέμ Ιούλ 06, 2023 3:27 pm
από Henri van Aubel
Τι υπέροχη συζήτηση χειμωνιάτικη, δεν ξέρω πως την ξέθαψα! :) Η λύση του Στάθη είναι κανόνι , χρησιμοποιεί βαρύ πυροβολικό! :D

Αν και η άσκηση είναι κάπως απλή με μεταφορά γωνιών και Ceva. Για δείτε. :)

Έστω CZ\perp AB με Z\in AB. Είναι \displaystyle \frac{CL}{BL}\cdot \frac{AK}{KC}=\frac{CQ}{QB}\cdot \frac{\sin \angle CQL}{\sin \angle BQL}\cdot \frac{AP}{PC}\cdot \frac{\sin \angle APK}{\sin \angle CPK}=A.

Τότε \displaystyle A=\frac{\sin \angle OSN}{\sin \angle NSB}\cdot \frac{\sin \angle OSM}{\sin \angle MSB}\cdot \frac{\sin \angle ASM}{\sin \angle OSM}\cdot \frac{\sin \angle NSA}{\sin \angle OSN}.

Απλοποιώντας κάποιους όρους \displaystyle A=\frac{\sin \angle ASM}{\sin \angle NSB}\cdot \frac{\sin \angle NSA}{\sin \angle MSB}\left ( \ast \right )

Είναι \displaystyle \frac{\sin \angle ASM}{\sin \angle NSB}=\frac{\sin \angle SMN}{AS}\cdot \frac{SB}{\sin \angle SNM} και \displaystyle \frac{\sin \angle NSA}{\sin \angle MSB}=\frac{\sin \angle SNM}{AS}\cdot \frac{SB}{\sin \angle SMN}.

Οπότε \displaystyle A=\frac{SB^{2}}{AS^{2}}=\frac{CA^{2}}{BC^{2}}=\frac{AZ}{BZ}.

Συνεπώς \displaystyle \frac{CL}{BL}\cdot \frac{AK}{KC}\cdot \frac{BZ}{AZ}=1 οπότε από αντίστροφο Θ. Ceva οι AL,BK,CZ συντρέχουν οπότε CX\perp AB.

Επίσης είναι \displaystyle \frac{\sin \angle BAY}{\sin \angle CAY}\cdot \frac{\sin \angle CBY}{\sin \angle ABY}=\frac{\sin \angle NSB}{\sin \angle OSN}\cdot \frac{\sin \angle OSM}{\sin \angle ASM}=B.

Όμως \displaystyle \frac{\sin \angle NSB}{\sin \angle ASM}=\frac{\sin \angle SNM}{SB}\cdot \frac{SA}{\sin \angle SMN}=\frac{\sin \angle BAC}{\sin \angle ABC}\cdot \frac{\sin \angle OSN}{\sin \angle OSM}.

Συνεπώς \displaystyle B=\frac{\sin \angle BAC}{\sin \angle ABC}=\tan\angle BAC.

Επιπλέον, γνωρίζουμε από τριγωνομετρικό Ceva \displaystyle \frac{\sin \angle BAY}{\sin \angle CAY}\cdot \frac{\sin \angle CBY}{\sin \angle ABY}=\frac{\sin \angle BCY}{\sin \angle ACY}=\tan\angle BCY.

Οπότε \tan \angle BAC=\tan\angle BCY\Longrightarrow \angle BAC=\angle BCY\Longrightarrow CY\perp AB.

Επομένως τελικά CX\perp AB και CY\perp AB οπότε C,X,Y συνευθειακά κι έτσι XY\perp AB.